1) Jak to jest ze sprawnością.

Niektórzy podają, że ich rekuperatory mają sprawność ponad 90%. Jest to typowy chwyt reklamowy. Podając wartość sprawności należy podać przepływ powietrza, temperaturę zewnętrzną, wewnętrzną oraz wilgotność zewnętrzną i wewnętrzną, stosunek powietrza nawiewanego do wyciąganego. Bez podania tych wartości, wielkość sprawności nie stanowi żadnego wskaźnika. Podobnie jest z kotłami gazowymi. Jeden podaje, że jego kocioł pobiera na dobę 5 m3 gazu, a drugi że 30m3.
Obie wartości mogą być prawdziwe, gdyby podano, że oba utrzymują temp. wewnętrzną 20°C, ale ten który pobiera 5 m3 wartość tą zmierzono przy temp. zewnętrznych +15°C, a ten który pobiera 30 m3, przy temperaturach zewnętrznych – 20°C. Podobnie jest z rekuperatorami, ale tutaj trzeba podać jeszcze wilgotność. W dziale „Dla dociekliwych” podano szczegółowe wyliczenia gdzie dla tego samego rekuperatora wstawiono różne warunki zewnętrzne i wewnętrzne oraz różne przepływy powietrza.
Symulacja komputerowa pokazuje, że na tym samym wymienniku możemy uzyskać sprawność na powietrzu dostarczanym od 72% do 97%. Chcąc być uczciwym należy zaznaczyć, że w normalnych przeciętnych warunkach sprawność naszych rekuperatorów przeciwprądowych z wymiennikiem aluminiowym wyniesie od 72% – 87%, a krzyżowych 60-70%.
Przy wymiennikach z polipropylenu jest nieco mniejsza rzędu 2% w stosunku do aluminiowych. Skąd się wobec tego biorą tak wysokie sprawności podawane przez niektóre firmy? Odpowiedź prosta – nie podają prawdziwych wartości wiedząc że Inwestor nie ma warunków ani możliwości ich zweryfikować. Szanująca się firma na takie coś nie może sobie pozwolić. Proszę zobaczyć na stronach internetowych produkty czołowych firm europejskich jak: Systemair, Vallox (Venture Industries) lub Helios, gdzie ich rekuperatory osiągają sprawność rzędu 65-85% i to jest prawdą. Czy można uwierzyć reklamodawcy, który będzie zachwalał samochody jakiejś nieznanej firmy i twierdził że te samochody zużywają 2 l paliwa na 100 km podczas gdy podobne samochody Mercedesa czy BMW 7 l?
Dla informacji podajemy, że rekuperatory dla domów pasywnych winny mieć sprawność w przeciętnych warunkach większą od 70%. Nasze rekuperatory przeciwprądowe spełniają ten warunek.

2) Jak to jest z poborem prądu i opłacalnością.

Dla Inwestora ważny jest zarówno zakup rekuperatora wraz z instalacją jak i koszy eksploatacji i serwisu. Zakładając, że rekuperator ma wystarczyć na 20 lat koszty rozkładają się mniej więcej po połowie dla domku o powierzchni ok. 150 m2. Tutaj też niektórzy podają fantastyczne dane poboru prądu, tylko gdyby te dane wstawił do odpowiednich wzorów matematycznych to wynik będzie zaskakujący, bo sprawność wentylatora wyjdzie ponad 100% co jest niemożliwe. Faktem jest, że wentylatory prądu stałego są bardziej ekonomiczne od prądu zmiennego, ale nie wszystkie. Niektórzy też podają pobór mocy na kilkanaście W, ale na najniższym biegu i przy wydajności 20-50m3/h, to jest prawie nic, czyli nie ma przepływu (opory kanałów). Aby rekuperator odzyskiwał ciepło (chłód) musi przez niego płynąć minimalna ilość powietrza, w naszym min. 100 m3/h. W środku wymiennika musi być przepływ turbulentny (burzliwy), powietrze musi obmywać ścianki, a przy małym przepływie jest laminarny i praktycznie mało dotyka ścianek, dlatego aby wzmóc turbulencje ścianki rekuperatora aluminiowego są odpowiednio profilowane. I teraz „możemy” podać dla reklamy sprawność rekuperatora przy znamionowym przepływie powietrza (największa u nas 97% przy stosunku powietrza 2:1) a pobór mocy na biegu najniższym (gdzie nie ma praktycznie odzysku bo za mały przepływ) i wychodzą fantastyczne wyniki, ale nie prawdziwe. Pobór mocy w zależności od ustawionego biegu (dla którego odbywa się odzysk) dla silników prądu przemiennego i stałego podano na załączonych charakterystykach.

3) Jaki wybierać rekuperator?

Niniejsza porada nie ma na celu promowania naszych wyrobów, a jedynie dać ogólny pogląd na to czym kierować się przy wyborze rekuperatora. Uważamy bowiem, że Inwestor jest mądry i potrafi wybrać dla siebie najlepszy produkt, zakładając że ma on służyć ok. 20 lat.
– Nie kupować rekuperatorów, których konstrukcja wewnątrz wykonana jest z wyprasek styropianowych. Styropian dobry jest jako izolator, ale nie nadaje się jako materiał konstrukcyjny, bo pęka. Żaden z wymienionych w p. 1 producentów nie stosuje styropianu do tych celów.
– Izolacja rekuperatora winna być co najmniej grubości 25 mm.
– Musi być łatwy dostęp do wnętrza urządzenia. Otwieranie winno odbywać się bez dodatkowych narzędzi.
– Powierzchnia filtrów winna wynosić co najmniej kilkaset cm2 (u nas 1200), tak aby wkładka filtrująca starczyła przynajmniej na pół roku. Filtr o wymiarach 20×20 cm, to żaden filtr. Mały powierzchniowo filtr szybko się zatyka. Zatkany filtr to zwiększone opory, a to z kolei zmusza do przestawienia na wyższy bieg, wyższy bieg to większy pobór prądu. Wkładka filtrująca musi być łatwo wymienialna i tania (u nas 6 zł).
– Centrala musi być odpowiednio cicha, tak aby nie była słyszalna w pokoju.
– Należy się liczyć, że rekuperator kiedyś się zepsuje. Należy zapytać dostawcę czy ma części zamienne i ile one kosztują, np wentylator. Znam przypadki że w niektórych centralach zachodnich, cena wentylatora to 1/3 ceny rekuperatora.
– Wygląd zewnętrzny i jakość wykonania. Wymiennik i filtry winny się wsuwać i wysuwać łatwo bez oporów, łatwy dostęp do filtrów.
– Jeżeli rekuperator ma być montowany w nieogrzewanym pomieszczeniu np. na strychu, należy go zabezpieczyć przed zamarzaniem wody ze skroplin ( u nas podgrzewana taca ociekowa).
– Jeżeli nas stać finansowo wybierać rekuperator z wymiennikiem aluminiowym. Pamiętamy z fizyki, że najlepszym przewodnikiem ciepła jest miedź, a potem aluminium.